Η συμβολή του σκύλου οδηγού στην αυτόνομη διαβίωση και στην κοινωνική ένταξη των χειριστών με οπτική αναπηρία

Διπλωματική Εργασία uoadl:1710248 426 Αναγνώσεις

Μονάδα:
Κατεύθυνση Ειδική Αγωγή
Βιβλιοθήκη Τμήματος Εκπαίδευσης & Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΤΕΑΠΗ)
Ημερομηνία κατάθεσης:
2017-07-10
Έτος εκπόνησης:
2017
Συγγραφέας:
Θεοδωρή Άννα
Στοιχεία επιβλεπόντων καθηγητών:
Ευδοξία Ντεροπούλου - Ντέρου, Επίκουρη Καθηγήτρια, Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Πρωτότυπος Τίτλος:
Η συμβολή του σκύλου οδηγού στην αυτόνομη διαβίωση και στην κοινωνική ένταξη των χειριστών με οπτική αναπηρία
Γλώσσες εργασίας:
Ελληνικά
Μεταφρασμένος τίτλος:
Η συμβολή του σκύλου οδηγού στην αυτόνομη διαβίωση και στην κοινωνική ένταξη των χειριστών με οπτική αναπηρία
Περίληψη:
Οι σκύλοι οδηγοί αποτελούν ευφυή και άριστα εκπαιδευμένα ζώα, τα οποία βοηθούν άτομα με οπτική αναπηρία να κινηθούν με ασφάλεια και ταχύτητα στον προορισμό τους. Η πολιτική και η διαδικασία προετοιμασίας ενός επιλεγμένου κουταβιού για να εξελιχτεί σε σκύλο οδηγό ακολουθεί διεθνείς προδιαγραφές και κριτήρια, τα οποία είναι πολύ αυστηρά, καθώς σκοπός του μόλις εκπαιδευτεί είναι να βοηθά τους χειριστές καθημερινά στην μετακίνησή τους, ενισχύοντας την κινητικότητά τους .
Οι προϋποθέσεις απόκτησης σκύλου οδηγού αφορούν την καλή γνώση κινητικότητας και προσανατολισμού, την ανεξάρτητη διαβίωση και φυσικά τη φιλοζωία. Ένας σκύλος οδηγός αλλάζει ριζικά τη ζωή του χειριστή, καθώς ενισχύει την αυτονομία του, βελτιώνει την ισορροπία του, συνδράμει στην αποβολή του άγχους, μήπως χτυπήσει επάνω σε κάποιο εμπόδιο χαμηλό, υψηλό ή κινούμενο. Χάρη σε αυτόν ο χειριστής γίνεται περισσότερο υπεύθυνος, επειδή αναλαμβάνει τη φροντίδα ενός ζώου και εξωστρεφής, αφού πραγματοποιεί συχνότερες εξόδους και αυξάνει τις κοινωνικές επαφές, αφού οι περαστικοί τον προσεγγίζουν ευκολότερα. Παράλληλα βιώνει τα συναισθήματα που προσφέρει ένα κατοικίδιο ζώο, της χαράς, της αγάπης και της συντροφικότητας. Αυτό που οικοδομείται μέσω της συντροφικότητας είναι η εμπιστοσύνη και ο δεσμός που δημιουργείται μεταξύ τους είναι ισχυρός. Παρόλα αυτά η ύπαρξη ενός σκύλου οδηγού προϋποθέτει μεγαλύτερη ευθύνη, όπως καθημερινή περιποίηση του ζώου.
Η αντιμετώπιση του ζεύγους χειριστής- σκύλος οδηγός από τους ανθρώπους σχετίζεται με το θαυμασμό την αποδοχή, την περιέργεια και την αδιαφορία. Κάποιες φορές όμως οι θωπείες των περαστικών, οι οποίοι συνήθως δε γνωρίζουν πως δεν επιτρέπεται να ενοχλούμε ένα σκύλο οδηγό την ώρα που εργάζεται, δημιουργούν δυσκολίες στην πραγματοποίηση των δραστηριοτήτων των χειριστών, γιατί με τη συμπεριφορά τους αποσπούν την προσοχή του σκύλου κι έτσι τίθεται σε κίνδυνο η ζωή της ομάδας.
Τα εμπόδια που αντιμετωπίζει ο θεσμός του σκύλου οδηγού στην Ελλάδα αλλά και παγκοσμίως, αφορούν ορισμένες φορές την απαγόρευση εισόδου σε μέρη μαζικής εστίασης και μέσα μαζικής μεταφοράς, παρά το γεγονός πως η νομοθεσία υπαγορεύει την ελεύθερη πρόσβαση των σκύλων οδηγών παντού. Οι προοπτικές ενδυνάμωσης του θεσμού συνιστούν τη σωστή ενημέρωση της κοινωνίας για το πολύτιμο έργο αυτών των ζώων και την αύξηση των χειριστών, ώστε οι άνθρωποι να εξοικειωθούν με την εικόνα του έμψυχου οδηγού στο δρόμο.
Η παρούσα ερευνητική εργασία αποτελεί μια ποιοτική περιγραφική έρευνα, η οποία μελετά τη συμβολή των σκύλων οδηγών στην αυτόνομη διαβίωση και στην κοινωνική ένταξη των χειριστών με οπτική αναπηρία. Μέσα από την εμπειρία τους και τις ιστορίες ζωής τους με το σκύλο οδηγό τους, οι δώδεκα Έλληνες χειριστές διατυπώνουν και εξηγούν τον τρόπο με τον οποίο ο σκύλος οδηγός συμβάλει στην κινητικότητά τους, προσφέροντας αυτονομία, ασφάλεια, ελευθερία και συντροφικότητα. Μέσα από τις απαντήσεις τους ερευνάται ο βαθμός αποδοχής των χειριστών από το κοινωνικό περιβάλλον και ο τρόπος με τον οποίο ο έμψυχος αυτός οδηγός βοηθά στη διαδικασία της κοινωνικής ένταξης. Παράλληλα από τα αποτελέσματα των ευρημάτων, που καταγράφηκαν και αναλύθηκαν αποτυπώνονται καθαρά οι προκλήσεις και τα εμπόδια που συναντούν στην καθημερινότητά τους οι χειριστές όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε όλο τον κόσμο.
Το μεθοδολογικό εργαλείο της διπλωματικής εργασίας είναι η ημιδομημένη συνέντευξη και η ανάλυση των δεδομένων βασίζεται στη θεματική ανάλυση περιεχομένου. Απώτερος στόχος της έρευνας είναι η συμβολή των ευρημάτων στην προώθηση του θεσμού των σκύλων οδηγών στη χώρα μας. Επιπλέον τα αποτελέσματα της έρευνας παρέχουν ποιοτικά δεδομένα, τα οποία μπορούν να μελετηθούν από άτομα με οπτική αναπηρία, εάν αποφασίσουν να συνεργαστούν ή όχι με ένα σκύλο οδηγό.
Τα βασικά συμπεράσματα που προκύπτουν από την εργασία είναι πως ο σκύλος οδηγός ενισχύει την κινητικότητα του χειριστή, προσφέροντάς του ποιοτική μετακίνηση. Ο χειριστής οδηγείται με ασφάλεια και ταχύτητα, εξερευνά νέες διαδρομές, ενώ ο σκύλος διαχειρίζεται τα σταθερά ή κινούμενα εμπόδια που συναντά. Η ανεξαρτησία που παρέχει σε συνδυασμό με την ελευθερία κάνουν τον τυφλό να αισθάνεται αυτοπεποίθηση. Ταυτόχρονα ο δεσμός που αναπτύσσει με το σκύλο του, ενισχύει την ψυχική υγεία και τον βοηθά να αποβάλει το άγχος, λόγω της συντροφιάς και της ανιδιοτελούς αγάπης που του παρέχει το ζώο. Επιπλέον αυξάνει τις εξόδους του, περπατά μεγάλες αποστάσεις καθημερινά και κατά συνάρτηση αυξάνεται η σωματική του δραστηριότητα και παραμένει υγιής. Οι άνθρωποι σταματούν και δείχνουν ενδιαφέρον, ρωτούν και θαυμάζουν. Με τον τρόπο αυτό οι κοινωνικές του σχέσεις βελτιώνονται. Η νομοθεσία στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό, λειτουργεί υποστηρικτικά για τη χρήση σκύλου οδηγού. Τα εμπόδια όμως που έχει να αντιμετωπίσει καθημερινά η ομάδα είναι πολλά και οφείλονται κυρίως στην έλλειψη ενημέρωσης της κοινωνίας σχετικά με το θεσμό. Ωστόσο με υπομονή και συνεχή και σωστή εκπαίδευση οι προοπτικές ενδυνάμωσής του είναι μεγάλες.
Κύρια θεματική κατηγορία:
Εκπαίδευση
Λέξεις-κλειδιά:
Λέξεις κλειδιά: σκύλος οδηγός, οπτική αναπηρία, αυτόνομη διαβίωση, ένταξη, μετακίνηση.
Ευρετήριο:
Ναι
Αρ. σελίδων ευρετηρίου:
4
Εικονογραφημένη:
Όχι
Αρ. βιβλιογραφικών αναφορών:
220
Αριθμός σελίδων:
203
Διπλωματική εργασία- Σκύλοι Οδηγοί.pdf (1 MB) Άνοιγμα σε νέο παράθυρο