2026-10-09T00:21:35Zhttps://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5361051 2026-03-13T07:23:05.796Z born_digital_postgraduate_thesis

uoadl:5361051 https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5361051 born_digital_postgraduate_thesis Διπλωματική Εργασία Postgraduate Thesis Μαθηματικά, Πολιτειότητα και Σχέσεις Εξουσίας: Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού στη Διαμόρφωση Ενεργού Πολίτη και στην Προώθηση μιας Συμπεριληπτικής Εκπαίδευσης 2026 Ελληνικά Greek ΚΟΥΤΣΟΥΡΑΚΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ KOUTSOURAKIS ALEXANDROS Η παρούσα διπλωματική εργασία διερευνά τη σύνθετη και συχνά παραγκωνισμένη σχέση μεταξύ μαθηματικής εκπαίδευσης και συγκρότησης του ενεργού πολίτη. Ξεπερνώντας την παραδοσιακή θεώρηση των μαθηματικών ως ένα ουδέτερο, τεχνοκρατικό αντικείμενο, η εργασία υποστηρίζει ότι η διδασκαλία τους αποτελεί μία βαθιά πολιτική πράξη άρρηκτα συνδεδεμένη με τις κοινωνικές δομές, τις σχέσεις εξουσίας και τη διαμόρφωση της δημοκρατικής συνείδησης. Μέσα από την κριτική επισκόπηση της βιβλιογραφίας αξιοποιούνται θεωρητικοί φακοί από το πεδίο της κριτικής εκπαίδευσης των μαθηματικών και της κοινωνικής θεωρίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάλυση των σχέσεων εξουσίας - γνώσης κατά Foucault, εξετάζοντας πώς η μαθηματική τάξη λειτουργεί ως ένα πεδίο όπου διαμορφώνονται ταυτότητες και αναπαράγονται κοινωνικές ιεραρχίες. Κεντρικός άξονας της ανάλυσης είναι ο ρόλος του εκπαιδευτικού, ο οποίος μετατοπίζεται από απλός μεταδότης της γνώσης σε συνειδητό διαπραγματευτή της μαθησιακής διαδικασίας. Διερευνάται πώς ο εκπαιδευτικός μπορεί να καλλιεργήσει την κριτική σκέψη και να προωθήσει μία συμπεριληπτική εκπαίδευση, μετατρέποντας το αίσθημα της αποτυχίας στα μαθηματικά από ατομική ανεπάρκεια σε παιδαγωγική ευκαιρία. Τέλος οι θεωρητικές αυτές προσεγγίσεις εφαρμόζονται στην ανάγνωση και κριτική της ελληνικής εκπαιδευτικής πραγματικότητας, αναδεικνύοντας τους θεσμικούς και εργασιακούς παράγοντες που είτε ενισχύουν είτε υπονομεύουν την αποστολή του εκπαιδευτικού να διαμορφώσει ελεύθερους και σκεπτόμενους πολίτες. This diploma thesis explores the complex and often marginalized relationship between mathematics education and the formation of active citizenship. Moving beyond the traditional perception of mathematics as a neutral, technocratic subject, this work argues that mathematics instruction is a profoundly political act, inextricably linked to social structures, power dynamics, and the development of democratic consciousness. Through a critical literature review, theoretical lenses from the fields of Critical Mathematics Education and social theory are utilized. Particular emphasis is placed on the analysis of Foucaultian power-knowledge relations, examining how the mathematics classroom functions as a field where identities are constructed and social hierarchies are reproduced. A central pillar of the analysis is the role of the teacher, which shifts from a mere transmitter of knowledge to a conscious negotiator of the learning process. The thesis investigates how educators can cultivate critical thinking and promote inclusive education, transforming the sense of failure in mathematics from an individual deficiency into a pedagogical opportunity. Finally, these theoretical approaches are applied to the critique of the Greek educational reality, highlighting the institutional and professional factors that either reinforce or undermine the teacher's mission to foster free and thinking citizens. Θετικές Επιστήμες Science