2026-10-08T12:32:23Zhttps://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh

oai:lib.uoa.gr:uoadl:5401601 2026-05-25T05:15:57.637Z born_digital_postgraduate_thesis

uoadl:5401601 https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5401601 born_digital_postgraduate_thesis Διπλωματική Εργασία Postgraduate Thesis Η Εξέλιξη της Ανθρώπινης Συνείδησης στη Θεωρία του Julian Jaynes: Συστηματική Ανασκόπηση και Κοινωνικοπαιδαγωγική Ανάγνωση 2026 Ελληνικά Greek ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ VASILOPOULOS IOANNIS Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη θεωρία της προέλευσης της συνείδησης του Julian Jaynes μέσα από το πρίσμα της Κοινωνικής Παιδαγωγικής, αξιοποιώντας τη μεθοδολογία της συστηματικής ανασκόπησης της διεθνούς βιβλιογραφίας. Αφετηρία της μελέτης αποτελεί η παραδοχή ότι η συνείδηση δεν μπορεί να προσεγγιστεί αποκλειστικά ως ατομικό ή νευροβιολογικό φαινόμενο, αλλά ως ιστορικά, κοινωνικά και πολιτισμικά διαμορφωμένη διεργασία. Στο θεωρητικό μέρος παρουσιάζονται βασικές φιλοσοφικές, ψυχολογικές και γνωστικές προσεγγίσεις της συνείδησης, με ιδιαίτερη έμφαση στη θεωρία του διμερούς νου και στις κριτικές που αυτή έχει δεχθεί. Στο ερευνητικό μέρος εφαρμόζεται συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA 2020, με στόχο τον εντοπισμό, την αξιολόγηση και τη σύνθεση μελετών που αφορούν τη θεωρία του Jaynes. Τα αποτελέσματα της ανασκόπησης οργανώνονται ανά ερευνητικό ερώτημα και αναλύονται θεματικά, αναδεικνύοντας τα κυρίαρχα επιχειρήματα υπέρ και κατά της θεωρίας, καθώς και τις διαφοροποιήσεις στην πρόσληψή της από διαφορετικά επιστημονικά πεδία. Η σύνθεση των ευρημάτων δείχνει ότι, ανεξαρτήτως της εμπειρικής επαληθευσιμότητάς της, η θεωρία του διμερούς νου διατηρεί σημαντική ερμηνευτική αξία για την κατανόηση της συνείδησης ως κοινωνικά διαμεσολαβημένου φαινομένου. Η εργασία καταλήγει ότι η κοινωνικοπαιδαγωγική ανάγνωση της θεωρίας του Jaynes συμβάλλει στη βαθύτερη κατανόηση της σχέσης γλώσσας, κοινωνικοποίησης και ανάπτυξης της αυτορρύθμισης, ενώ παράλληλα ανοίγει δρόμους για περαιτέρω θεωρητική και εμπειρική έρευνα, καθώς και για πρακτικές εφαρμογές στον χώρο της κοινωνικής αγωγής και της εκπαίδευσης. This thesis examines Julian Jaynes' theory of the origin of consciousness through the lens of Social Pedagogy, utilizing the methodology of systematic review of international literature. The study is based on the assumption that consciousness cannot be approached exclusively as an individual or neurobiological phenomenon, but as a historically, socially, and culturally shaped process. The theoretical part presents basic philosophical, psychological, and cognitive approaches to consciousness, with particular emphasis on the theory of the dual mind and the criticisms it has received. The research section applies a systematic review of the literature in accordance with the PRISMA 2020 guidelines, with the aim of identifying, evaluating, and synthesizing studies related to Jaynes' theory. The results of the review are organized by research question and analyzed thematically, highlighting the main arguments for and against the theory, as well as the differences in its reception by different scientific fields. The synthesis of the findings shows that, regardless of its empirical verifiability, the theory of the bilateral mind retains significant interpretative value for understanding consciousness as a socially mediated phenomenon. The paper concludes that a socio-pedagogical reading of Jaynes' theory contributes to a deeper understanding of the relationship between language, socialization, and the development of self regulation, while also opening avenues for further theoretical and empirical research, as well as practical applications in the field of social education and training. Εκπαίδευση – Αθλητισμός Education - Sport science